Een kleine gids voor een grote stad: literatuur en cultuur in Antwerpen

Kom je voor de Literaire Vertaaldagen naar Antwerpen? Dat is het perfecte excuus om er een weekendje weg van te maken. De stad heeft heel wat te bieden voor literatuur- en cultuurliefhebbers. Om het jou gemakkelijk te maken, selecteerden onze collega’s hun persoonlijke favorieten: boeken, plekken, cafés en adressen waar literatuur, cultuur en goed eten elkaar vinden. 

💡 Dit is geen volledige stadsgids, maar een fijne selectie van mensen die Antwerpen door en door kennen. 

Boekhandels & literaire plekken 

Met cafégevoel  

• Cosimo 
• Luddites 
• Stad Leest 
• Cronopio 

“Boekhandel Cronopio neemt een speciale plek in mijn hart in: Spaanstalige boeken in Antwerpen, en als je titel er niet ligt, bestel je ’m met een glas wijn in de hand.” Diego Rodriguez-Vallejo 

Met stapels karakter 

• De Groene Waterman 
• Demian 
• De Slegte (Wapper) 
• Panoply 
• Bookz&Booze 

“Het antiquariaat Demian is gespecialiseerd in moderne literatuur, literaire archivalia, kunst en filosofie – én ligt vlak bij een van de mooiste pleintjes van Antwerpen.” Joris Smeets 

Literaire cafés 

• Café Boekowski 
• Quinten Matsijs 
• Café De Kat 
• Den Hopsack 

“Boekowski is een echt boekencafé met een muur vol propvolle boekenkasten. Je kunt er ook regelmatig lezingen en avonden met auteurs meepikken. Het is de ideale setting om een boekenpraatje te maken.” Lotte De Snijder 

Musea  

Antwerpen huisvest een hele reeks topmusea en galeries. We deden ons uiterste best om enkele niet te missen haltes aan te duiden voor wie maar een weekendje in de Scheldestad verblijft. 

• KMSKA – dé plek voor werk van Rubens en Ensor 
• MAS – een fantastisch panorama over de stad 
• FOMU – all things photography 
• MOMU – unieke expo over 40 jaar de Zes van Antwerpen 
• De Nottebohmzaal van de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience – in juni uitzonderlijk toegankelijk 
• Museum Plantin-Moretus – UNESCO-werelderfgoed

“Museum Plantin-Moretus bevindt zich in de voormalige drukkerij en uitgeverij van Plantin, een van de eerste en meest productieve drukkers van de 16de eeuw. Antwerpen was toen een van de drie wereldwijde hotspots voor de boekdrukkunst. Je kunt er nog alle oude apparatuur (letterdozen, persen …) zien in een prachtig huis. En je vindt er ook een Rubens!” Yannick Geens 

Eten & drinken (want ook dat is cultuur) 

Bistro’s & restaurants 

Vol-au-vent, stoofvlees friet of mosseltjes: klassieke Vlaamse keuken die je zeker vindt op deze plekken.

• Borze Café  
• De Arme Duivel  
• De Mezzanine  
• In de Roscam  
• Kapitein Zeppos 
• De 7 Schaken  

Veggie & vegan  

• HART 
• CIRCUS  
• De Broers van Julienne  
• Humm 
• Beni Falafel 

Zoet & zomers 

• Gelato Milanese  
• Gelato Factory 

“Eind juni is het al een beetje zomer. Slenter door het Zuidpark met een boek, zoek een rustig plekje bij zonsondergang en sluit af met een ijsje bij Gelato Factory, een vaste waarde in Antwerpen.” Karen Thys 

Koffie & thee 

Antwerpen is de belangrijkste koffiehaven van Europa en er komen bonen van over de hele wereld toe. Het is niet zo gek dat je hier een ruim aanbod goede koffiebars hebt, vaak met een terrasje.  

• Caffènation 
• Toitoitoi 
• Caffè Mundi 
• Normo 
• Andy  
• Polly  
• Café Betty  
• Kornel 
• Somista 

Pintjes & meer 

• In de Roscam  
• De Kat  
• Witzli Poetzli  
• Café Hopper  
• Café Rood-Wit 
• Café des Arts 

“Café des Arts is een café zoals een café hoort te zijn. Niets fancy, gewoon gezellig, met een terras en soms ook leuke optredens. Je kan er iets drinken of zelfs iets kleins eten. De kans dat je je (laatste) trein mist is bijzonder klein, want het ligt schuin tegenover het station van Antwerpen Berchem.” 

Acht extra redenen om in Antwerpen te (ver)blijven

• De Dageraadplaats & Zurenborg  
• De botanische tuin in de Leopoldstraat 
• De kathedraal met, alweer, originele Rubens! 
• De Boerentoren, ooit een van de eerste en de hoogste skyscrapers ter wereld (nu in verbouwing, maar zijn art-decosilhouet domineert nog altijd de skyline). 
• De tuin van het Rubenshuis (gebaseerd op planten die voorkomen op werken van Rubens, met kleurontwerp door Dries van Noten). 
• Zaterdag- en zondagochtend is het markt op het Theaterplein, met veel eten uit de wereldkeuken en typisch Antwerps hapjes zoals kroketjes of zeevruchten met een cava erbij. 
• Op 18 juni start de Zomer van Antwerpen, een multidisciplinair festival dat de Antwerpse districten omtovert tot een groot festivalterrein. 
• Sint-Carolus Borromeuskerk & Conscienceplein 

“Het Conscienceplein is het prachtigste plein van Antwerpen – en een Antwerpenaar zal zeggen: van België. In de Sint-Carolus Borromeuskerk hangt nog een originele Rubens, die ook de gevel heeft ontworpen.” – Yannick Geens  

Boekentips 

Een stad lees je het best vóór je haar bezoekt. Deze titels spelen zich af in Antwerpen of zijn er onlosmakelijk mee verbonden, van klassiekers tot hedendaagse stemmen. 

Elf romans die zich in Antwerpen afspelen 

• ‘De wonderen’, ‘Wil’ en ‘Wildevrouw’ van Jeroen Olyslaegers 
• ‘Mazel tov’ en ‘Minjan’ van Margot Vanderstraeten 
• ‘De draaischijf’ van Tom Lanoye 
• ‘W.’ van Tiemen Hiemstra 
• ‘Alles verandert’ van Kristien Hemmerechts  
• ‘Het dwaallicht’ en ‘Kaas’ van Willem Elsschot 
• ‘Bezette stad’ van Paul van Ostaijen 

Twee non-fictietitels om dieper te graven 

• ‘De geuren van de kathedraal’ van Wendy Wauters 
• ‘Paul van Ostaijen, de dichter die de wereld wilde veranderen’ van Matthijs de Ridder 

“Wist je dat Paul van Ostaijen Nederlandse roots heeft? Toch is hij onlosmakelijk verbonden met de Scheldestad. Deze biografie neemt je mee langs plekken in Antwerpen die het leven van ‘zot Polleke’ markeren.” Joris Smeets